(Nusret Karaca/Araştırma ve Gezilerim)

....

İstanbul,Bosphorus..
İmparatorluklara başkent olmuş bir dünya güzeli.

İstanbul semtleriyle de ayrı bir sayfadır kendi içinde ,her bir semt ise ayrı bir öykü,ayrı bir tarih.


Topkapı bunlardan biridir.Fatih şehri kuşatmaya başladığında ilk olarak Topkapı ve Edirnekapı'nın bir bölümünü ele almıştır.Sarraf -Hovesenyan,şehrin fethi sırasında Topkapı'nın surlarının dövüldüğünü söylerken bölgede oturan çingenelerden bahsetmiştir.(İstanbul Topografyası eseri) Aynı zamanda bölgede mesken edinmiş Bektaşi ve Mevlevi dervişlerinin olduğu da bilinir.


Bu önemli semt Bizans döneminde burada bulunan Ayios Romanos Kilisesi adıyla anılırdı. Büyük Konstantin eski surların ötesinde yaptırdığı surlarla hem şehri büyütmek hem de güvenliği sağlamayı düşünmüştür.


Tarihi surlar,adeta semti farklı iki karakter ve görünüme sokmuştur.Surların iç tarafı eski İstanbul,dış tarafı ise yeni İstanbul gibi bir algı ortaya çıkarmıştır.

Burada bulunan sur kapısı da adını Ayios Romanos kilisesinden almıştır.


Thedeus'un babası Antemius,kara tarafındaki ilk suru yıktırarak,413 yılında daha büyük bir yeni sur yaptırmıştır.Fakat 447 yılında meydana gelen deoremden dolayı bu surun bir çok yeri 57 kule ile birlikte yıkılmıştır.Aynı yıl vali Konstantin Küros'un nezaretinde yeniden yapılmıştır.Bu inşaata biri Altınkapı'da diğeri ise Ksylokerkos kapısında iki kitabe konmuştur.Bu surlara'da "Theodos Surları"adı verilmiştir.Heraklius'un yaptırdığı surlara da"Blakherna Surları"adı verilmiştir.(Eğrikapıve Blakerna,yani Ayvansaray adlı varoşları Avar saldırılarından korumak için surlar içine alınmıştır.


Theodos Surları 750 yılındaki depremde hasara uğrayınca yeniden inşa edilmiştir.İmparator Ermeni 5.Leon Blakerna Surunu ikinci bir sur ve hendekle takviye etmiştir.

Fatih otağını bu semte kurdurmuş ve büyük toplarıyla kuşatmayı 6 Nisan 1453 günü buradan başlatmıştır.Şehre giriş yine bu semtten gerçekleşmiştir.

Böylelikle semt "TOPKAPI"adıyla anılmaya başlamıştır.


Topkapı semtinde Bayezid Ağa Camii,Çivizade (Kalburcu Mehmet Camii,Gazi Ahmet Oaşa(Kara Ahmet Paşa)Topkapı )Camii,Fatma Sultan Camii,Kürkçübaşı(Ahmet Şemsettin) C
amii,Arap Emini Mescidi,İlyas Efendi (Sakine Hatun İlyaszade) mescidi,Yeni Dersiye Mescidi,Mustafa Çavuş(N Manastır)Camii,Ciğerci Baba Tekkesi,Ümmi İnan Tekkesi,Oruç Baba Türbesi,Ali Bey Çeşmesi,Fatih Sultan Çeşmesi,Hüseyin Bey Çeşmesi,Emine Sultan Meydan Çeşmesi,İlyaszade Sebili,Ayios Nikolaos(Hagios Nikolao)Kilisesi,Surp Nigoğayos Kilisesi,Arap Emini Hamamı,Gazi Ahmet Paşa Sıbyan Mektebi,Gazi(Kara)
Ahmet Paşa Medresesi,Topkapı Kürkçübaşı Mescidi Güneş Saati,Topkapı Kara(Gazi) Ahmet Oaşa Camii Güneş saati,Ayios Romanos Kapısı(Topkapı) önemli ve bilinen tarihi eserlerden bazılarıdır.(*)

.....



(*) Gezilerim,İnceleme Notlarım,Kentim İstanbul(İ.B.B.),Evliya Çelebi(Seyahatname),Reşat Ekrem Koçu(İstanbul Ansiklopedisi),Kömürcüyan,Eremya Çelebi(İstanbul Tarihi),İlk İstanbul(Fatih Belediyesi)Tahsin Öz(İstanbul Camileri),Rakım Ziyaoğlu(İstanbul Rehberi)Semavi Eyice(İstanbul Petit Guide/1955) Yerasimos(İstanbul İmparatorluklar Başkenti)Havhannesyan(Oayitaht İstanbul'un Tarihçesi)



İlber Ortaylı(İstanbul'dan Sayfalar)Kevork Pamukciyan(Zamanlar,Mekanlar,İnsanlar),Rakım Ziyaoğlu(İstanbul Rehberi)P. İnciciyan(Sadece Üyeler Linkleri Görebilir... ırda İstanbul)

İstanbul Kültür ve Sanat Ansiklopedisi/1983