Tarihte Bugün

Ynt: Tarihte Bugün

11 Aralık
1843- Verem ve kolera hastalıklarını keşfeden Alman doktor Robert Koch
doğdu.
1930- Bank of the United States, ekonomik kriz nedeniyle kapılarını kapattı.
1936- İngiltere Kralı VIII. Edward, sevgilisi Madam Simpson uğruna tahtını
terk etti. Üç ay önce 4-6 Eylülde İstanbul'a gelen VIII. Edward,
Atatürk'ün konuğu olmuştu.
1938- Sivas Erzincan demir yolu açıldı.
1942- Çorum'da 5.9 büyüklüğündeki depremde 25 kişi öldü, 589 ev yıkıldı.
1951- Kurtuluş Savaşı komutanlarından Orgeneral Mustafa Muğlalı öldü.
1953- Hürriyet gazetesinin kurucusu Sedat Simavi İstanbul'da öldü.
1962- MGK Genel Sekreterliği kuruldu.
1967- Gazeteci ve siyaset adamı Asım Us İstanbul'da öldü.
1974- Oymabaskı sanatçısı Aliye Berger, 71 yaşında öldü.
1975- Yazar Hüseyin Nihal Atsız, 70 yaşında İstanbul'da öldü.
1978- İran'ın başkenti Tahran'da toplu gösteriler düzenlendi. İsfahan'da 40
kişi
öldürüldü, 60 kişi yaralandı.
1987- Sinema ve tiyatro sanatçısı Adile Naşit, 57 yaşında öldü.
1993- Türkiye'nin Bağdat Büyükelçiliği İdare Ataşesi Çağlar Yücel aracında
uğradığı
silahlı saldırı sonucu öldü.
2007- Vakko'nun kurucusu iş adamı Vitali Hakko 94 yaşında İstanbul'da vefat
etti.

Ynt: Tarihte Bugün

12 ARALIK
1900- Norveçli Johann Waaler, ''kağıt tutacağı''nın (ataş) patentini aldı.
1901- İtalyan mucit Guglielmo Marconi, telsiz telgraf sistemini geliştirdi
ve
İngiltere'den Atlantik aşırı ilk mesajını gönderdi.
1923- TBMM, 15 Mayıs 1919 ile 1 Kasım 1923 arasında üstün hizmet
gösterenlere İstiklal
Madalyası verilmesini kararlaştırdı.
1940- Salvador gemisi Silivri önlerinde battı. Bulgaristan'dan Filistin'e
gittiği
açıklanan gemideki 352 Musevi yolcunun 230'u boğularak öldü.
1949- TBMM, Türkiye'nin Avrupa Konseyine katılmasını onayladı.
1966- Yönetmen Metin Erksan'ın Fakir Baykurt'un romanından sinemaya
uyarladığı
''Yılanların Öcü'' adlı film, Tunus'ta düzenlenen Kartaca Film Festivali'nde
altın
madalya kazandı.
1988- Ressam Zeki Faik Sezer 83 yaşında öldü.
1991- Endonezya'daki depremde 1500 kişi öldü.
1997- Opera sanatçısı Zehra Yıldız İstanbul'da öldü.
2000- Etiyopya ile Eritre arasında iki yıl süren savaşa son veren barış
anlaşması
Cezayir'de imzalandı.
2003- Azerbaycan'ın eski Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev, tedavi gördüğü ABD'de
vefat etti.
2004- Fatih Akın'ın filmi ''Duvara Karşı'' Avrupa Sinema Akademisince
verilen 2004 Avrupa
En İyi Film Ödülü'nü kazandı.
2007- Afganistan'daki Uluslararası Güvenlik ve Destek Gücü (ISAF)
çerçevesinde yürüttüğü
Kabil Bölge Komutanlığı görevini tamamlayarak Türkiye'ye dönen Türk Silahlı
Kuvvetleri
personeli, Ankara'daki 4. Kolordu ve Garnizon Komutanlığında törenle
karşılandı.

Ynt: Tarihte Bugün

13 ARALIK
1522- Kanuni, Rodos'un teslimini istedi.
1754- Sultan I. Mahmud öldü.
1789- Fransa'da Ulusal Muhafız Birliği (National Guard) kuruldu.
1914- Mesudiye zırhlısı, Çanakkale'de bir İngiliz denizaltısı tarafından
batırıldı.
1943- İkinci Basın Kongresi Ankara'da toplandı.
1945- Filarmoni Derneği İstanbul'da ilk konserini verdi.
1949- İsrail Kudüs'ü başkent ilan etti. Arap-İsrail Savaşı'ndan sonra Eski
Kent ve Doğu
Kudüs Ürdün'de, Batı Kudüs de İsrail'de kaldı. Kent, BM kararlarına göre
''uluslararası
kent'' ilan edilmişti.
1957- İran'da deprem: 2 bin kişi öldü.
1960- Fransa Cumhurbaşkanı Charles De Gaulle'ün Cezayir ziyareti olaylı
geçti. Fransız
milliyetçilerinin çıkardığı olaylarda 123 kişi öldü.
1974- Anadolu Ajansı TAŞ'nin kurucuları (1925) arasında ve ilk yönetim
kurulunda üye
olarak yer alan; romancı, gazeteci, siyaset adamı Yakup Kadri Karaosmanoğlu,
AA Yönetim
Kurulu Başkanlığı'nı yürütürken, Ankara'da 85 yaşında vefat etti.
1977- Öykücü ve romancı Oğuz Atay İstanbul'da 43 yaşında öldü.
1979- Şair ve yazar Behçet Necatigil 63 yaşında İstanbul'da öldü.
1995- Avrupa Parlamentosu, Türkiye ile imzalanan Gümrük Birliği anlaşmasını
onayladı.
1998- İtalya'da düzenlenen 5. Avrupa Kros Şampiyonası'nda Türk Genç Bayan
Milli Takımı
şampiyon oldu.
2004- Şili'nin eski diktatörü Augusto Pinochet'nin, 1970 ve 1980'li
yıllardaki ''Akbaba
Operasyonu'' sırasında suç işlediği gerekçesiyle evinde gözetim altında
tutulmasına ve
hakkında yeni dava açılmasına karar verildi.

Ynt: Tarihte Bugün

14 Aralık

1503- Fransız astrolog ve fizikçi Nostradamus (Michel de Nostredame) doğdu.
1799- ABD'nin kurucusu ve ilk başkanı George Washington öldü.
1900- Bilim adamı Max Planck, kuantum teorisini Berlin Fizik Birliğinde
sundu.
1911- Güney Kutbu'nu keşfetmek için bir yıl boyunca hazırlıklar yapan
Norveçli kaşif
Ronald Amundsen bu bölgeye ulaştı.
1939- Sovyetler Birliği, Milletler Cemiyeti üyeliğinden çıkarıldı.
1967- Yunanistan Kralı Konstantin'in cuntaya karşı darbe girişimi başarısız
oldu.
Albaylar Cuntası iktidarı sürdü. Kral ülkesini terk etmek zorunda kaldı.
1981- İsrail, Suriye kontrolündeki Golan Tepeleri'ni ilhak etti. İsrail
parlamentosu,
Golan Tepeleri'nin ilhakını bir günde onayladı.
1989- Şili'de ilk demokratik seçimler yapıldı.
1995- Bosna'da barış için anlaşmaya varıldı.
2002- Çankırı'da Vali Ayhan Çevik'e bombalı saldırıya karışmaktan aranan
terör örgütü
TKP-ML-TİKKO üyesi Selma Korkut, Sivas'ta emniyet güçlerine teslim oldu.
2002- DYP 7. Olağan Büyük Kongresi'nde, Elazığ Milletvekili Mehmet Ağar
Genel Başkan
seçildi.
2003- Bestekar udi İrfan Özbakır öldü.
2003- Devrik Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, doğum yeri Tikrit'e 20
kilometre
uzaklıktaki El Dor kasabasında bir sığınakta ABD birliklerince yakalandı.
2004- İstanbul'da G-MALL Kültür ve Alışveriş Merkezi'ndeki ''Büyü'' filminin
galasında,
sinemada çıkan yangında 164 kişi dumandan etkilendi, 3 kişide yanıklar
oluştu.
2005- Kuş gribi vakalarının ardından 14 Ekimde yasaklanan kanatlı yaban
hayvanlarının avı
serbest bırakıldı.

Ynt: Tarihte Bugün

15 Aralık


1574- II. Sultan Selim öldü.
1840- Napolyon Bonapart'ın kalıntıları St. Helene Adası'ndan
Paris'e getirilerek Invalides'e gömüldü.
1890- Amerikan yerli kabilelerinden Titan Dakotalarının şefi
''Oturan Boğa'' (Tatanka İyotake), ABD'nin harekete geçirdiği
yerel polis ve askerler tarafından öldürüldü.
1934- Bingöl'de 4.9 büyüklüğündeki depremde 12 kişi öldü.
1936- Ankara'da 19 Mayıs Stadyumu Başbakan İsmet İnönü'nün
söylevi ile açıldı.
1939- ''Rüzgar Gibi Geçti'' filmi ilk kez gösterildi.
1941- 769 Rumen Yahudisi yolcusuyla Filistin'e giden Struma
gemisi İstanbul'a geldi. Geminin yolcu indirmesi yasaklandı.
1948- Fransa ilk nükleer reaktörün kuruluş çalışmalarına başladı.
1948- TBMM'de Sivas Kongresi'ne Seçilen Temsil Heyeti Üyeleriyle
TBMM'nin Birinci Döneminde Bulunan Üyelere Vatani Hizmet Tertibinden
Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kabul edildi.
1949- Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütünün
(UNESCO) İstanbul bürosu açıldı.
1954- Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı kuruldu.
1957- Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Yunanistan'ın Kıbrıs
tezini reddetti.
1960- Erzurum'da radyo istasyonu açıldı.
1986- Olimpiyat şampiyonu halterci Naim Süleymanoğlu, Türk
vatandaşı oldu.
1987- Cumhuriyet tarihinde dolar, resmen ilk kez dört haneli
rakama ulaştı. Merkez Bankası Amerikan Dolarının satış kurunu
1.300 liraya yükseltti.
1992- TRT'nin kurucularından ve ilk Genel Müdürü Adnan Öztrak öldü.
2000- Bitlis'in Tatvan ilçesi yakınında 6. Zırhlı Tugay
Komutanlığına ait askeri helikopter düştü. Kazada iki asker şehit
oldu, beş asker yaralandı.
2000- Afyonkarahisar ve çevresinde büyüklüğü 5.8 olan depremde
6 kişi öldü, 42 kişi yaralandı.
2004- Şair ve yazar Şükran Kurdakul 77 yaşında İstanbul'da öldü.
2006- II. Dünya Savaşı'nda yenilgiye uğrayan Japonya'nın 1945'ten
sonra ilk kez resmen savunma bakanlığı oldu.

Ynt: Tarihte Bugün

16 Aralık

1474- Türk astronom ve matematikçi Ali Kuşçu İstanbul'da öldü.
1724- Türkiye'de ilk kitap (Vankulu Lugati) basıldı.
1770- Alman besteci Ludwig Von Beethoven doğdu.
1918- Giresun'da ''Işık'' adlı milli gazete çıkmaya başladı.
1920- Çin'in kuzeybatısındaki Ganzu eyaletinde, 8.6
büyüklüğündeki depremde 100 bin kişi öldü.
1925- Milletler Cemiyeti Konseyi, daha önce saptanan ''Brüksel
hattı''nı, Türk Irak sürekli sınırı olarak kabul etti. Bu karar
uyarınca Musul Irak'ta kaldı.
1932- Samsun Sivas demir yolu hattı işletmeye açıldı.
1949- Ahmet Sukarno Endonezya'nın ilk cumhurbaşkanı oldu.
1956- Basın Yayın Genel Müdürlüğü, Cumhurbaşkanlığı Katipliği
yapan; mizah yazarı, romancı, gazeteci Ercüment Ekrem Talu 68
yaşında İstanbul'da öldü.
1969- İstanbul Boğaz Köprüsü 303 milyar liraya ihale edildi.
1986- Kocaeli Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.
1996- Kerkük Yumurtalık Boru Hattı yeniden açıldı.
1998- IV. Ulusal Yayın Kongresi Ankara'da çalışmalarına başladı.
2002- Basın Şeref Kartı sahibi Rakım Ziyaoğlu İstanbul'da öldü.
2007- Irak'ın kuzeyindeki Zap, Avaşin, Hakurk bölgeleri ile
derinlikteki Kandil Dağı'nın Irak tarafında kalan kesimlerinde
belirlenen terör örgütüne ait hedefler, savaş uçaklarının
saat 01.00'den itibaren uyguladığı geniş kapsamlı hava harekatı,
ardından da uzun menzilli silahlarla vuruldu.

Ynt: Tarihte Bugün

17 ARALIK
1273- Mevlana Celaleddini Rumi öldü.
1399- Avrupa'ya Moğol istilası başladı.
1777- Fransa, Amerika'nın bağımsızlığını kabul etti.
1830- Güney Amerikalı direnişçi Simon Bolivar öldü.
1903- Wright kardeşler ilk uçuşu gerçekleştirdi.
1908- İttihat ve Terakki Cemiyeti, II. Meşrutiyet'in ilanından
sonra İttihat ve Terakki Fırkası adını aldı.
1918- Fransız askerleri denizden Mersin'e çıkarma yapmaya başladı.
(Mersin, Tarsus, Adana, Ceyhan, Misis ve Toprakkale işgal edildi.)
1926- Uşak Şeker Fabrikası açıldı.
1930- Serbest Cumhuriyet Fırkası kendisini feshetti.
1934- Kasım 1934 tarihli Kanun'la ''Kemal'' öz adlı Türkiye
Cumhurbaşkanı'na verilen ''Atatürk'' soyadının veya bunun başına
ve sonuna söz konarak yapılan adların hiçbir kimse tarafından öz
ve soyadı olarak alınamayacağına dair Kanun TBMM'de kabul edildi.
1971- Pakistan, Hindistan yenildi ve ateşkes ilan edildi.
1981- Kızıl Tugaylar terör örgütü İtalya'daki en yüksek rütbeli
NATO askeri olan General James Dozier'i kaçırdı.
1997- İsmail Alptekin başkanlığında Fazilet Partisi kuruldu.
2004- AB, Türkiye ile 3 Ekim 2005'te müzakerelere başlama
kararı aldı.
2004- Irak'ın Musul kenti yakınlarında uğradıkları silahlı
saldırı sonucu 5 Türk güvenlik görevlisi şehit oldu.

Ynt: Tarihte Bugün

18 Aralık Perşembe
1111- İslam düşünürü İmam Gazali öldü.
1482- Gedik Ahmet Paşa, II. Bayezıd tarafından idam ettirildi.
1865- Amerika Birleşik Devletleri köleliği kaldırdı.
1923- Yunan Kralı Konstantin, oğlu II. George lehine tahtından
feragat ettiğini açıklayarak ülkesini terk etti.
1929- Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti kuruldu.
1955- Türk Milli Futbol Takımı, Portekiz'i 3-1 yendi.
1956- Japonya Birleşmiş Milletlere kabul edildi.
1957- ''Kwai Köprüsü'' (The Bridge on the River Kwai) filminin
ilk gösterimi New York'ta yapıldı.
1969- Yavuz Zırhlısı sökülmek üzere Makine ve Kimya Endüstrisi
Kurumuna satıldı.
1969- İngiltere Parlamentosu cinayet suçlarında ölüm cezasını
kaldırdı.
1970- 41'ler Demokratik Partiyi kurduklarını açıkladılar.
Kurucular arasında Ferruh Bozbeyli, Saadettin Bilgiç, Talat Asal,
Neriman Ağaoğlu, Nilüfer Gürsoy, Mutlu ve Yüksel Menderes de yer aldı.
1975- Gölcük Tersanesi'nde ilk Türk denizaltısının yapımına başlandı.
1980- Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) İstanbul
davası başladı. Davanın 1.477 sanığı vardı.
1983- Erdal İnönü SODEP Genel Başkanı oldu.
1988- Toplum bilimci Prof. Dr. Niyazi Berkes 80 yaşında öldü.
1996- Peru'da Tupac Amaru gerillaları başkent Lima'daki Japon
Büyükelçiliğini bastı. Gerillalar 500 kişiyi rehin aldı.
2002- Ankara Üniversitesi öğretim üyesi Dr. Necip Hablemitoğlu,
evinin önünde suikasta kurban gitti.
2006- Atlantic Records plak şirketinin kurucusu Ahmet Ertegün,
Üsküdar Sultantepe'de bulunan Özbekler Tekkesi'ndeki aile
kabristanında toprağa verildi.

Ynt: Tarihte Bugün

19 Aralık

1805- Napolyon Bonapart komutasındaki Fransız ordusu Varşova'ya girdi.
1918- Bahçe, İslahiye, Hassa, Mamure, Osmaniye (Cebelibereket)
işgal edildi.
1919- Mustafa Kemal ve Heyeti Temsiliye, Sivas'tan Ankara'ya
hareket etti.
1920- Milli Mücadele'yi destekleyen ''Antalya'da Anadolu''
gazetesi yayımlanmaya başlandı.
1941- II. Dünya Savaşı'nda, İstanbul'da ekmek karneye bağlandı.
1948- İzmir Şehir Tiyatrosu ve Sergi Sarayı yandı.
1950- Dwight D. Eisenhower, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı
(NATO) kuvvetleri komutanlığına atandı.
1965- De Gualle, Fransa Cumhurbaşkanlığına yeniden seçildi.
1966- Koç grubunca üretilen ilk Türk otomobili ''Anadol'' satışa
sunuldu.
1966- Yazar, film yapımcısı İhsan İpekçi 67 yaşında öldü.
1968- Piyanist İdil Biret, Paris'te dünyanın ünlü beş
virtüözüyle konser verdi.
1969- Amerikan 6. Filosu, İzmir'e geldi. Filonun gelişi
protesto edildi ve Amerikalı denizciler tartaklandı.
1972- Vatan gazetesinin sahibi Gazeteci Ahmet Emin Yalman
84 yaşında İstanbul'da öldü.
1984- Çin ve ABD, Hong Kong'un 1997'de Çin'e devredilmesi
konusunda anlaştı.
1987- Uluslararası Cumhuriyet Halter Turnuvası'nda Naim
Süleymanoğlu ilk kez milli mayoyu giydi. 60 kiloda koparma
(150 kg), silkme (188,5 kg) ve toplamda (337,5 kg) kendisine
ait dünya rekorlarını yeniledi.
1992- Somali'de Umut Operasyonu başlatıldı. Türk Birliği bu
harekata katıldı.
2000- Ölüm orucu ve açlık grevlerinin devam ettiği 20
cezaevine müdahale edildi. ''Hayata Dönüş'' adı verilen
operasyonun ilk gününde, Çanakkale ve Ümraniye cezaevleri hariç
18 cezaevinde eylem sona erdirildi.
2001- Kabil'e en az 3 bin kişiden oluşacak uluslararası güç
konuşlandırılması için BM Güvenlik Konseyi onay verdi.
2002- Edebiyatçı Memet Fuat 77 yaşında öldü.
2006- ''Tom ve Jerry'', ''Ayı Yogi'', ''Çakmaktaş Ailesi'' gibi
sevilen çizgi filmlerin ve ünlü çizgi karakterlerinin
yaratıcılarından Joseph Barbera 95 yaşında öldü.

Ynt: Tarihte Bugün

20 ARALIK
1683- II. Viyana Kuşatmasının başarısızlıkla sonuçlanması üzerine
Sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa, boğularak idam edildi.
1924- ''Kırkkilise''nin adı ''Kırklareli'' olarak değiştirildi.
1938- İlk elektronik televizyon sisteminin patenti alındı.
1942- Erbaa Niksar'da 7.0 büyüklüğündeki depremde 3 bin kişi öldü.
1955- 1954 seçimlerinden sonra DP'den ayrılan bazı
milletvekilleri ''Hürriyet Partisi''ni kurdu.
1964- İstanbul Ali Sami Yen Stadı'nın açılışı faciaya sahne oldu.
Türkiye Bulgaristan maçı öncesinde izdiham sonucu açık tribünlerden
birinin demir parmaklıkları parçalandı: 83 kişi yaralandı.
1968- ABD'li yazar John Steinbeck öldü.
1970- İstanbul'da kapıcılar yürüyüş yaptı.
1993- Tiyatro ve Sinema Sanatçısı Hulusi Kentmen 81 yaşında öldü.
2005- Anadolu Ajansı iş yeri hekimi, Yenimahalle 50. Yıl Semt
Polikliniği Dispanseri Başhekimi Dr. Eşref Önder, Aksaray
yakınlarında geçirdiği trafik kazasında 53 yaşında vefat etti.
2006- Türkmenistan Devlet Başkanı Saparmurat Niyazov Türkmenbaşı,
66 yaşında kalp krizinden öldü.
2007- Tiyatro sanatçısı Savaş Dinçel 65 yaşında İstanbul'da
vefat etti.

Ynt: Tarihte Bugün

21 ARALIK
1603- Padişah III. Mehmet öldü.
1840- Vatan şairi Namık Kemal doğdu.
1879- Sovyet lider Stalin doğdu.
1918- Padişah Sultan Vahdettin, Meclisi Mebusan'ı feshetti.
1925- Sovyet sinema yönetmeni Sergey Ayzenştayn'ın ''Potemkin
Zırhlısı'' adlı filmi gösterime girdi.
1930- Anadolu Ajansının 1 Mart 1925'te şirketleşmesinden
sonra ilk genel müdürü olan Alaeddin Bey 42 yaşında öldü.
1937- İlk uzun, sesli ve renkli çizgi film olan Walt Disney'in
yapımcılığındaki ''Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler''in galası yapıldı.
1943- Eski adalet bakanlarından, hukuk ve devrim tarihi
profesörlerinden Dr. Mahmut Esat Bozkurt öldü.
1948- Serbest İrlanda bağımsızlığını ilan etti.
1958- De Gaulle, Fransa'da 5. Cumhuriyetin başkanı seçildi.
1961- Londra'dan Tel Aviv'e giden İngiliz hava yolları British
Airways'a ait yolcu uçağı, Esenboğa Havaalanı'ndan ayrılışından bir
dakika sonra düşerek parçalandı: 26 kişi öldü, sekiz kişi yaralandı.
1971- TL'nin değeri yeniden belirlendi. 1 dolar 14 lira oldu.
1972- Doğu Berlin'de iki Almanya arasında ''Temel Anlaşma'' imzalandı.
1979- Sovyetler Birliği, Afganistan'ı işgal etti.
1988- Pan-Am Hava Yollarına ait Boeing 747 tipi yolcu uçağı,
Londra New York seferini yaparken, İskoçya'nın Lockerbie
kasabası üzerinde infilak etti: 275 kişi öldü.
1989- ABD, Panama'yı işgal etti.
1991- DİSK Genel Başkanı Abdullah Baştürk 62 yaşında öldü.
1991- Rusya, Beyaz Rusya, Ukrayna, Kazakistan, Moldova,
Azerbaycan, Ermenistan, Özbekistan, Tacikistan, Türkmenistan ve
Kırgızistan liderleri, bir araya gelerek Sovyetler Birliği'ne
son verdiler.
2000- 23 Nisan 1999'a kadar işlenen suçlardan dolayı şartla
salıvermeye, dava ve cezaların ertelenmesine olanak tanıyan yasa
TBMM'de kabul edildi.

Ynt: Tarihte Bugün

22 Aralık


1453- İstanbul Üniversitesi (Darülfünun) kuruldu. Darülfünun,
1933'de üniversiteye dönüştürüldü.
1574- Padişah III. Murat tahta çıktı.
1829- İlk yolcu taşıyan demir yolu hattı olan ''Baltimore-Ohio
Demir Yolu'' açıldı.
1895- Halka açık ilk sinema gösterimi, Paris'te, Rennes
Sokağı'nda yapıldı. 28 Aralıktan itibaren de Capucines
Bulvarı'ndaki Grand Cafe'nin bordum katında düzenli gösterimler
başladı. Sinemaya adını verenler, kaydında ve gösteriminde
kullanılan makineyi icat edip ilk filmleri çekenler, Lyon'lu
Lumiere kardeşlerdi.
1914- Harbiye Nazırı ve Erkanı Harbiye Umumiye Reisi Enver
Paşa'nın, Rus işgali altındaki toprakları kurtarmak ve Rusya
içlerine ilerlemek amacıyla planladığı ''Sarıkamış Harekatı''
başladı. Harekat on binlerce askerin ölümüyle sonuçlandı.
1932- Hindistan'daki İngiliz yönetimi, 28 bin mahkumu serbest
bıraktı. Mahkumlar arasında Mahatma Gandhi de vardı.
1938- Bilim adamı Otto Hahn tarafından ilk atom çekirdeği
patlatıldı.
1959- Yazar Ziya Şakir 75 yaşında öldü.
1962- Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu kuruldu.
1978- Kahramanmaraş olayları başladı. 26 Aralıka kadar süren
olaylarda 111 kişi öldü, 176 kişi yaralandı.
1979- Paris'teki Türk Turizm ve Tanıtma Bürosu Müdürü Yılmaz
Çolpan, uğradığı silahlı saldırıda öldürüldü. Suikastı Ermeni
terör örgütü ASALA üstlendi.
1989- Oyun yazarı Samuel Beckett Paris'te öldü.
1992- Futbolcu Tanju Çolak, dokuz yıl hapse mahkum edildi.
Çolak yurda kaçak Mercedes sokmaktan yargılanmaktaydı.
1999- Hükümet Egebank, Yaşarbank, Yurtbank, Sümerbank ve
Esbank'a el koydu.
2002- Afganistan'da Hamid Karzai'nin başkanlığında kurulan
geçici yönetim görevine başladı.
2004- Türkiye'nin ilk kadın pilotlarından Nezihe Viranyalı
79 yaşında vefat etti.
2007- Genelkurmay Başkanlığı, Irak'ın kuzey kesiminde,
PK.k/KONGRA-GEL terör örgütüne ait önemli bazı hedeflerin
savaş uçakları tarafından vurulduğunu bildirdi.

Ynt: Tarihte Bugün

23 Aralık


1872- Vefa Lisesinde eğitime başlandı.
1876- I. Meşrutiyet, II. Abdülhamit'in hattı hümayunuyla ilan
edildi. I. Meşrutiyet 13 Şubat 1878'de sona erse de ülkede
''parlamento'' düşüncesini doğurdu.
1888- Ağır depresyon geçiren ressam Vincent Van Gogh
kulağını kesti.
1930- Menemen'deki gerici ayaklanmada yedek subay öğretmen
Kubilay katledildi.
1931- Romancı Mehmet Rauf 56 yaşında öldü.
1941- Japonya, Hong Kong'u işgal etti.
1963- Rum tedhişçiler, Lefkoşa'da Dr. Binbaşı Nihat İlhan'ın
eşi ve üç çocuğunu katletti.
1979- Türk Hava Yollarının Trabzon adlı uçağı Samsun-Ankara
seferini yaparken yoğun sis nedeniyle düştü; 39 kişi öldü.
1980- Mısır'ın Ankara Büyükelçiliğini basan dört Filistinli
idama mahkum edildi.
1986- Altı yıldır süren Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu
davası sona erdi. DİSK kapatıldı. 1477 sanıktan 264'ü için 15
yıla kadar varan hapis cezaları verildi.
1996- Bergama halkı siyanürlü altın aranmasını protesto
amacıyla çıplak yürüyüş yaptı.

Ynt: Tarihte Bugün

24 Aralık

1524- Portekizli kaşif Vasco da Gama öldü.
1638- Padişah IV. Murat, Bağdat'ı ele geçirdi.
1867- Şair Tevfik Fikret doğdu.
1923- Arnavutluk'ta cumhuriyet ilan edildi.
1931- Türkiye'nin ilk sivil havacılık kulübü Aero Kulüp
İstanbul'da kuruldu.
1947- Gerilla lideri Markos Vafthiades önderliğindeki yaklaşık
20 bin komünist, Yunanistan'ın kuzeyinde ''Serbest Yunan
Hükümeti'' ilan etti.
1951- Libya bağımsızlığını duyurdu.
1954- Zeki Müren, ''Beklenen Şarkı'' filmindeki hissesini
alamadığı iddiasıyla Sonku Film sahibi Cahide Sonku aleyhine
dava açtı.
1963- TRT Kanunu kabul edildi.
1966- Sovyet araştırma istasyonu ''Luna 13'' ay yüzeyine yumuşak
iniş yaptı.
1974- Beatles topluluğu dağıldı.
1976- Ticaret ve Sanayi Bakanlığı, zam talebini kabul etmeyince,
Türkiye'de Renault otomobil üretimi durduruldu.
1979- Sovyetler Birliği Afganistan'ı işgale başladı.
1979- Heykeltıraş Şadi Çalık 62 yaşında öldü.
1979- Zeki Ökten'in yönettiği ''Sürü'' filmi Belçika Kraliyet
Film Arşivi Uluslararası Seçkin Filmler Yarışması'nda Büyük
Ödülü kazandı.
1994- Cumhuriyet Halk Partisi ve Sosyal Demokrat Halkçı Parti
birleşme kararı aldı.
1995- Erken genel seçim yapıldı. Refah Partisi seçimden birinci
parti olarak çıktı, ikinciliği milletvekili sayısı bakımından
DYP, oy oranı açısından ANAP aldı.
1998- Yargıtay 9. Ceza Dairesi, Sivas katliamı davasında 33
kişi hakkındaki idam kararlarını, ''usul eksiklikleri''
nedeniyle bozdu. 16 Haziran 2000'de Ankara 1 Numaralı DGM,
Yargıtayın yerel mahkeme kararını iki kez bozduğu davanın
''üçüncü yargılamasında'' 33 sanık hakkında idam cezası verdi.
10 Mayıs 2001'de Yargıtay, 31 kişinin idam cezasını onadı. 2
kişi hakkındaki karar bozuldu.
2003- Ankara'daki Modern Çarşı'da çıkan yangında bir kişi öldü.
Çarşı kullanılamaz duruma geldi.
2006- Kalp krizinden 21 Aralıkta ölen Türkmenistan Devlet Başkanı
Sapamurat Türkmenbaşı törenle defnedildi.
2007- Kanadalı caz piyanisti ve bestecisi Oscar Peterson
82 yaşında öldü.

Ynt: Tarihte Bugün

25 Aralık Perşembe
MS 336- İlk ''Noel Kutlaması'' Roma'da yapıldı.
1522- Rodos, Osmanlı egemenliğine geçti.
1638- Osmanlı orduları Bağdat'a girdi.
1921- Gaziantep düşman işgalinden kurtuldu.
1926- Japonya imparatoru Yoşito'nun ölümü üzerine oğlu Hirohito imparator oldu.
1936- Şark Demiryolları hükümet tarafından satın alındı.
1950- Türkiye'deki ilk özel galerilerden Maya Sanat Galerisi, İstanbul Beyoğlu'nda açıldı.
1952- Saidi Nursi'nin yargılanmasına başlandı.
1963- Kıbrıs'ta EOKA, adanın her yanında Türklere karşı saldırılar düzenledi.
1972- Nikaragua'daki depremde 10 bin kişi öldü.
1973- İkinci Cumhurbaşkanı İsmet İnönü, Ankara'da 89 yaşında vefat etti.
1976- Hacdan dönerken gemilerinin batması sonucu 100 Müslüman öldü.
1977- ''Şarlo'' Charlie Chaplin öldü.
1985- Türkiye'nin ilk hayali ihracat davası sonuçlandı: Yahya Demirel 23 yıl 4 ay hapis cezasına çarptırıldı.
1989- Romanya Devlet Başkanı Nikolay Çavuşesku ve eşi Elena idam edildi. Çavuşesku çifti olağanüstü bir mahkemede yargılandılar.
1991- Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Mikail Gorbaçov istifa etti.

Ynt: Tarihte Bugün

26 Aralık Perşembe

1890- Antik Truva kentini bulan Alman Heinrich Schliemann Napoli'de öldü.
1893- Çinli lider Mao doğdu.
1898- Marie ve Pierre Curie, radyumu keşfettiler. Curie'ler, 1903'de bu buluşlarıyla Nobel Fizik Ödülü aldılar.
1925- Uluslararası takvim ve saat kabul edildi.
1932- Samsun-Sivas demir yolu hattı açıldı.
1934- Menemen'de yaptırılan Kubilay Anıtı açıldı.
1938- Cumhuriyet Halk Partisi olağanüstü kurultayı toplandı. Kurultay İsmet İnönü'yü değişmez genel başkan seçti.
1981- Eski başbakanlardan Suat Hayri Ürgüplü öldü.
1988- Kültür ve Sanat Büyük Ödülü, sinema alanındaki çalışmalarından ötürü yönetmen Lütfü Akad'a verildi.
1992- Ankara Haydarpaşa arasında çalışacak elektrikli tren hizmete sokuldu.
1997- Matematikçi Cahit Arf İstanbul'da öldü.
2004- Güney Asya ve Hint Okyanusu tabanında 9.0 şiddetindeki deprem ve sonrasında oluşan tsunami yüzünden 300 bin dolayında kişi öldü.

Ynt: Tarihte Bugün

27 ARALIK

1907- Paris'te II. Jön Türk Kongresi yapıldı. Sonuç bildirisinde Sultan Abdülhamit yönetimi eleştirildi.
1919- Samsun'da ateşlediği kurtuluş mücadelesinin ardından Erzurum ve Sivas kongrelerini toplayan Mustafa Kemal Paşa, Heyeti Temsiliye üyeleriyle Sivas'tan Ankara'ya geldi.
1928- İstanbul Belediyesi, eski harflerle yazılı tabelalarını değiştirmeyen dükkan sahiplerini cezalandırdı.
1936- İstiklal Marşı'nın şairi Mehmet Akif Ersoy 63 yaşında İstanbul'da öldü.
1939- Erzincan'da Richter ölçeğine göre 7.9 büyüklüğünde deprem meydana geldi: 32 bin 962 kişi öldü, 100 bin kişi yaralandı.
1953- Eski başbakanlardan Şükrü Saraçoğlu öldü.
1976- Van'da, 24 Kasımdaki depremden sonra, bölgede yardım çalışmaları yapan askeri helikopter düştü, dört subay şehit oldu.
1977- Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Genel Başkanlığı'na Abdullah Baştürk seçildi.
1978- Bağımsızlık savaşında genelkurmay başkanlığı yapan Cezayir Devlet Başkanı Huari Bumedyen 46 yaşında öldü.
1979- Özel eğitimli bir Sovyet birliğinin Kabil Havaalanı'nı ele geçirmesinin ardından, Kabil'deki Afgan hükümeti devrildi. Afganistan Devlet Başkanı Hafızullah Amin görevinden uzaklaştırıldı ve öldürüldü. On yıldan fazla sürecek iç savaş başladı.
1981- Hacettepe Üniversitesi öğretim üyelerinden Doç. Dr. Bedrettin Cömert'in katil sanığı Rıfat Yıldırım, Berlin'de yakalandı.
1999- Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, türbanın yüksek öğretim kurumlarında serbest sayılan kıyafet kapsamında düşünülemeyeceğine karar verdi.
2007- Pakistan'da, muhalefet lideri ve eski başbakanlardan Benazir Butto, Ravalpindi kentinde parti mitingi ardından uğradığı saldırıda öldü.

Ynt: Tarihte Bugün

28 ARALIK

1908- Sicilya Messina'da 7.5 büyüklüğünde deprem: 70 bin kişi öldü.
1913- Gazeteci yazar Ahmet Mithat Efendi öldü.
1938- Hasan Ali Yücel, Milli Eğitim Bakanlığına getirildi.
1941- Gazeteci yazar Ahmet İhsan Tokgöz öldü.
1960- Yazar Reşat Nuri Güntekin'in ölümünden 4 yıl sonra ''Son Sığınak'' adında yeni bir romanı ortaya çıktı.
1967- Kıbrıs Türk toplumu, adada ''Kıbrıs Geçici Türk Yönetimi''ni kurdu.
1975- Türk-Sovyet işbirliğiyle inşa edilen İskenderun Demir Çelik Tesisleri, Başbakan Süleyman Demirel ve Sovyetler Birliği Başbakanı Kosigin'in de katıldığı törenle açıldı.
1995- Yargıtay, 12 Eylül'den sonra açılan 359 sanıklı Devrimci-Yol davasında verilen kararı onayladı.
1996- Erzurum Palandöken'de facia: Çığ düşmesi sonucu altı çocuk kayakçı öldü.
1996- Hakkında iki yıl kesinleşmiş hapis cezası bulunan Aczmendi Müslüm Gündüz, müridi olan bir kadın ile İstanbul'da yakalandı.
1997- Ankara Metrosu açıldı.
2004- İKÖ Genel Sekreterliğine seçilen Prof. Dr. Ekmeleddin İhsanoğlu, görevi Abdülaziz Belkaziz'den teslim aldı.

Ynt: Tarihte Bugün

29 ARALIK

1921- İsmet Paşa'nın emri altına girmeyi kabul etmeyen Çerkez Ethem,
Kütahya'da Milli Kuvvetlere karşı saldırıya geçti.
1941- NBC, Türkçe radyo yayınına başladı.
1964- Süleyman Demirel, AP'nin ilk genel başkanı Ragıp Gümüşpala'nın ölümü
üzerine, partinin genel başkanı seçildi.
1976- Bursa TOFAŞ Otomobil Fabrikasında Murat 131'in imalatına başlandı.
1984- Hindistan'da 31 Ekimde öldürülen Başbakan İndra Gandhi'nin yerine oğlu
Rajiv Gandhi geçti.
1987- Hattat ve cilt sanatçısı Prof. Emin Barın 74 yaşında İstanbul'da öldü.
1989- Yazar Vaclav Havel, Çekoslovakya Devlet Başkanı oldu.
1990- 1961 yılında işletmeden kaldırılan tramvay, İstiklal Caddesi'nde
çalışmaya başladı.
1992- Kültür ve Sanat Büyük Ödülü, yazar Yaşar Kemal'e verildi.
1995- Türkiye, Yunanistan'a nota vererek, Kardak kayalıklarının Türkiye'ye
ait olduğunu bildirdi. Kriz, 27 Aralıkta Kardak kayalıklarına oturan bir Türk
teknesinin hangi tarafça kurtarılacağı tartışmasıyla başladı. Türkiye'nin
notasına karşılık Yunanistan, 10 Ocak 1996'da kayalıkların kendisine ait olduğunu
iddia etti. Karşılıklı bayrak dikilmesinden sonra Yunan sahil güvenlik botunun
Türk Bayrağı'nı kayalıklardan indirerek Yunan Bayrağı çekmesi üzerine, Türk savaş
gemilerinin korumasında Sualtı Taarruz Timleri, 31 Ocak gece yarısı Kardak'a
bitişik bir kayalığa çıktı. ABD'nin de araya girmesiyle Kardak'tan Yunan Bayrağı
indirildi ve gemiler çekildi.
2005- Van 3. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanan ve 76 gündür tutuklu bulunan
Van 100. Yıl Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yücel Aşkın tahliye edildi.

Ynt: Tarihte Bugün

30 ARALIK

1898- Gülhane Askeri Tıp Akademisi, ''Gülhane Şeririyat
Hastanesi'' adıyla, sade bir törenle hizmete açıldı.
1916- Rusya Çarlık ailesini nüfuzu altına alan Gregoriy
Rasputin, soylular tarafından öldürüldü.
1922- Sovyet Rusya, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği
adını aldı.
1947- Romanya Kralı Michael, Sovyet destekli komünistler
tarafından görevinden çekilmeye zorlandı. Tüm Doğu Avrupa
komünist kontrolü altına geçti.
1960- Ressam Haşmet Akal 42 yaşında öldü.
1986- Heykeltıraş İlhan Koman 65 yaşında Stockholm'de öldü.
1990- Türkiye İnsan Hakları Vakfı kuruldu.
1993- İsrail ile Vatikan, birbirlerini tanıma kararı aldı.
1993- Cumhuriyet Senatosu başkanlarından, Çalışma ve Dışişleri
eski bakanlarından İhsan Sabri Çağlayangil 85 yaşında Ankara'da
vefat etti.
1999- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Vural Savaş, idama mahkum
edilen terör örgütünün elebaşı Abdullah Öcalan'ın karar düzeltme
istemini reddetti. Davada iç hukuk yollarının tamamlanmasıyla,
dosya Adalet Bakanlığına gönderildi.
2006- Irak'ın idama mahkum edilen devrik lideri Saddam Hüseyin,
sabah asılarak idam edildi.